Những điều cần biết về sức khỏe sinh sản vị thành niên

Sức khỏe sinh sản tuổi vị thành niên là một vấn đề đáng được quan tâm trong xã hội. Việc hiểu về cơ thể và có cách chăm sóc tốt cho bản thân ở tuổi dậy thì giúp ích rất lớn cho tương lai về sao. Cùng tìm hiểu qua bài viết này để hiểu rõ hơn về sức khỏe nhé

Tại sao cần phải quan tâm đến sức khỏe tuổi vị thành niên

Lứa tuổi vị thành niên là giai đoạn mang tính bước ngoặt của cuộc đời. Giai đoạn này được xem là sự chuyển giao giữa thời thơ ấu và tuổi trưởng thành. Tuổi vị thành niên được Tổ chức Y tế thế giới xác định từ 10 tuổi đến 19 tuổi. Đây là một giai đoạn phát triển quan trọng trong cuộc đời.

Ở lứa tuổi này, thanh thiếu niên trải qua sự phát triển nhanh chóng về thể chất, nhận thức và tâm lý xã hội. Sự thay đổi nhanh chóng này sẽ ảnh hưởng đến cách họ cảm nhận, suy nghĩ và cách đưa ra quyết định và tương tác với thế giới xung quanh. 

Sức khỏe sinh sản tuổi vị thành niên là một vấn đề quan trọng với mỗi người. Sức khỏe vị thành niên được xem là tình trạng khỏe mạnh về thể chất và tinh thần. Những thay đổi ở độ tuổi vị thành niên liên quan tới cấu tạo và hoạt động của bộ máy sinh sản. 

Các thay đổi về sức khỏe sinh sản tuổi dậy thì

Ở nam giới tuổi vị thành niên

Nam giới ở độ tuổi này sẽ có những thay đổi rõ rệt về ngoại hình. Theo WHO,  Tuổi dậy thì của nam giới bắt đầu có những dấu hiệu ban đầu  từ 12 tuổi đến 15 tuổi, trong đó độ tuổi có sự thay đổi rõ nhất là 13 tuổi. Về mặt ngoại hình, nam bắt đầu vỡ tiếng, xuất hiện râu ria ở cằm. Chiều cao và cân nặng có sự phát triển vượt bậc, có sự phát triển ở các nhóm cơ. Các cơ của nam giới có sự giãn nở và trở nên rắn chắc hơn.

Không chỉ ở các nhóm cơ mà hệ cơ mà khung xương của nam giới ở độ tuổi này cũng có sự phát triển. Bắt đầu hình thành trái cổ do sự tăng trưởng của hệ sụn giáp, hình thành các đặc điểm riêng biệt của nam giới với nữ giới. Về bộ phận sinh dục, cơ quan sinh dục của nam giới hình thành rõ, dương vật và tinh hoàn bắt đầu to lên. 

Từ đó, vị thành niên cũng có sự trưởng thành hơn về sức khỏe sinh sản. Do sự phát triển của cơ quan sinh dục nên tinh hoàn bắt đầu sinh ra nội tiết sinh dục và tiết ra tinh trùng. Nam giới bắt đầu quá trình xuất tinh và có lần đầu mộng tinh. Ở những thời điểm này, có thiếu niên tuổi vị thành niên cần phải có những biện pháp tốt cho sức khỏe sinh sản. Và chuẩn bị tâm lý khi bước vào giai đoạn này, để các thanh niên không phải quá hoảng hốt với sự thay đổi. 

Ở nữ giới tuổi vị thành niên

Nữ giới sẽ bắt đầu quá trình dậy thì và thay đổi về sức khỏe sinh sản từ khi 8 – 13 tuổi. Quá trình này trung bình sẽ diễn ra từ 15 tuổi và hoàn tất quá trình dậy thì vào thời điểm 18 tuổi. Điểm thay đổi rõ rệt nhất ở tuyến vú, khi đó núm vú nhô lên rõ hơn. Trên vú sẽ hình thành quầng vú và bầu vú. Thanh niên vị thành niên sẽ phát triển xương chậu một cách hoàn chỉnh và rộng hơn khung xương chậu ở nam. Với hệ xương đùi, các mô mỡ, sẽ hình thành đường cong tạo ra một vóc dáng hoàn hảo ở nữ. 

Sự thay đổi về sức khỏe sinh sản như bộ phận sinh dục ở nữ phát triển. Trong đó âm hộ, âm đạo to ra, tử cung và buồng trứng phát triển. Khi ấy buồng trứng bắt đầu hoạt động và được biểu hiện bằng việc xuất hiện kinh nguyệt. Trong khoảng thời gian đầu khi có kinh, kinh nguyệt không đều và thời gian hành kinh cũng thay đổi. Cho nên các trẻ vị thanh niên nên có các biện pháp vệ sinh an toàn và chú ý đến sức khỏe sinh sản. Để tránh gây ra những bệnh phụ nữ và tình trạng mang thai ngoài ý muốn. 

Các cách để chăm sóc sức khỏe sinh sản ở tuổi dậy thì

Với nữ giới ở tuổi này, cần biết cách vệ sinh thời kỳ kinh nguyệt. Khuyến nghị các nữ thanh niên đi khám phụ khoa nếu đến 15 – 16 tuổi vẫn chưa có kinh nguyệt. Sau khi khám, cần phải bổ sung viên sắt theo chỉ định của bác sĩ để quá trình này diễn ra bình thường.

Với nam giới vị thành niên, để bảo vệ sức khỏe sinh sản, các trẻ cần phải biết phát hiện những bất thường về cơ quan sinh dục. Những bất thường này liên quan đến hẹp bao quy đầu, tinh hoàn ẩn, lỗ tiểu có vị trí bất thường. Các thanh niên cần phát hiện để đi khám kịp thời. Ngoài ra trẻ nam cần không nên không mặc quần lót bó sát, quá chật.

Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO) khuyến nghị ở độ tuổi này không nên quan hệ tình dục trước tuổi trưởng thành. 

Trong trường hợp quan hệ tình dục, cần thực hiện tình dục an toàn. Khi quan hệ tình dục cần có các biện pháp an toàn để tránh mang thai ngoài ý muốn, phòng tránh việc thanh niên nhiễm các bệnh lây qua đường tình dục và nhất là HIV/AIDS.

Lời kết

Với nhiều phụ huynh ở Việt Nam hiện nay thì vấn đề sức khỏe sinh sản là vấn đề tế nhị, ít được quan tâm. Tuy nhiên, phụ huynh cần phải được quan tâm đúng mức, bỏ qua các định kiến cổ hữu. Khi nhận được sự quan tâm đúng mức thì các thanh niên ở độ tuổi này sẽ dễ dàng chia sẻ và tránh những vấn đề đáng tiết liên quan đến sức khỏe. Bạn có thể tham khảo thêm thông tin tại Sức khỏe chủ động Việt Nam .