Sự thức tỉnh cha mẹ – Tự sát ở trẻ vị thành niên?

Trên thế giới tỉ lệ trẻ tự sát ở vị thành niên ngày càng nhiều. Đặc biệt rơi vào các nước phát triển. Việt Nam cũng không ngoại lệ. Đây là vấn đề cần được cảnh báo đến. Các bậc cha mẹ cần nên trang bị cho bản thẩn kiến thức đầy đủ. Để góp phần phát hiện, ngăn chặn kịp thời hành vi tự sát ở trẻ vị thành niên.

Nguyên nhân dẫn đến tự sát ở trẻ vị thành niên?

Nguyên nhân từ đâu dẫn đến tự sát ở trẻ vị thành niên. Khi mà theo thống kê cho rằng, tại Việt Nam tỉ lệ trẻ vị thành niên cố gắng tự tử tới 5.8%, trẻ có suy nghĩ về cái chết là 6.3%, trẻ lập kế hoạch là 4.6%, trẻ bị trầm cảm là 26.3%. Đấy là cảnh báo về tình trạng tự sát ở giới trẻ hiện nay nước ta.

Nguyên nhân tự sát ở trẻ vị thành niên:

• Rối loạn âu lo, trầm cảm ở trẻ:

Khi bước vào giai đoạn thay đổi nhận thức. Tâm lý trẻ nổi loạn nguyên nhân một phần bởi từ cha mẹ, thầy cô. Họ luôn kỳ vọng về trẻ với một mức độ thái quá dù đây mới là bước khởi đầu cho tương lai ở trẻ.

 Sự kỳ vọng về học tập, thi cử luôn ép trẻ học tập cật lực dù cơ thể trẻ đang. Hay sự thất vọng, than trách buồn rầu vì đã không đạt được kết quả thi cử như mong đợi. Hay những lời nói chê bai, liên tục hằng ngày về ngoại hình, học tập ở trẻ. Có khi là sự mâu thuẫn đôi co ồn ào giữa cha mẹ.

Tất cả những điều đó đã vô tình dồn ép trẻ vào bước đường cùng. Lâu dần không thể trò chuyện giải bày. Chính sự uất ức đó đã gây ra trầm cảm, rối loạn tâm trí ở trẻ. Cũng chính là nguyên nhân tự sát ở trẻ.

 Bài đọc tham khảo về: Rối loạn âu lo ở trẻ vị thành niên

• Sự thiếu quan tâm từ gia đình:

 Đôi khi sự thiếu quan tâm, thờ ơ của cha mẹ cũng là nguyên nhân dẫn đến tự sát ở trẻ vị thành niên. Trẻ vị thành niên có những vấn đề cần sự giúp đỡ từ phía cha mẹ, người thân. Trẻ có những nỗi niềm, tâm sự nhưng không biết giải bày với ai.

Do đó dẫn đến những suy nghĩ tiêu cực, ám ảnh ở trẻ. Cha mẹ nên dành nhiều thời gian cho trẻ, cũng như lắng nghe những tâm tư ở trẻ nhiều hơn.

• Bắt nạt từ bạn bè:

Tệ nạn bắt nạt ở trẻ vị thành niên ngày càng phổ biến. Nguyên nhân cười nhạo, bắt nạt có khi về vấn đề học hành, ngoại hình… Khi đối diện như vậy, mỗi ngày đến trường đối với trẻ là những cơn ác mộng, khủng hoảng. Tâm lý dồn nén cùng sự chịu đựng vượt giới hạn. Thúc đẩy trẻ nuôi ý định tự sát.

• Sử dụng chất ma túy, xem nhiều kênh tiêu cực:

Việc sử dụng các chất ma túy, kích thích… Gây nên ảo giác. Hay lạm dụng quá nhiều những video tiêu cực, ảnh hưởng đến tư tưởng của trẻ. Cũng tạo nên hành vi tự sát ở trẻ.

Vậy dấu hiệu ở trẻ khi có ý định tự sát là gì?

• Trẻ biểu hiện sự buồn bã, ít quan tâm đến lời nói của mọi người xung quanh.
• Ít tập trung vào bất cứ hoạt động nào. Kết quả sa sút trong học tập.
• Dấu hiệu sự cáu gắt, hét to lên khi về một việc không đến mức.
• Cần chú ý hành động nguy hiểm: Tự rạch tay, cào xé, tự làm thương bản thân.
• Nói chuyện thân thiết với người xa lạ hay ít nói chuyện trước đó.
• Luôn than trách với mọi người rằng không xứng đáng, mình vô dụng bất tài. Cảm thấy có lỗi với người thân bên mình.
• Hay khóc khi ở một mình. Sử dụng chất có cồn, kích thích dù trước đó chưa từng sử dụng.

Cách ngăn ngừa ý định tự sát ở trẻ vị thành niên?

• Việc nói chuyện với trẻ thường xuyên. Giúp giải tỏa uất ức, phiền muộn ở trẻ trong học tập hay cuộc sống xung quanh. Từ đó biết được trẻ đang gặp phải vấn đề nào. Đưa ra lời giải thích cho trẻ. Được xem là phương pháp ngăn chặn kịp thời ý định tự sát ở trẻ hiệu quả nhất. Mặt khác tạo sự gắn bó giữa trẻ và gia đình.
• Nên tìm hiểu và biết được trẻ đang cần và thích gì. Không nên ép trẻ quá mức, có thể là về thành tích thi cử… Thúc đẩy sự tự do, sáng tạo, nhằm tạo động lực, thích thú trong trẻ. Ngăn chặn rối loạn tâm lý ở trẻ vị thành niên.
• Luôn hỏi han, quan tâm trẻ nhiều hơn khi có biểu hiện tự sát ở trẻ vị thành niên. Nên cân bằng giữa việc học và chơi. Kết hợp chế độ ăn uống, sinh hoạt khoa học. Giúp đẩy lùi hành vi tự sát ở trẻ.
• Cho trẻ giao lưu nhiều hơn với bạn bè. Thông qua các câu lạc bộ thể thao, nghệ thuật, năng khiếu. Hay những hoạt động ngoại khoá.
• Xây dựng tính cách cởi mở, hòa đồng cho trẻ. Để tạo sự ấn tượng, thân thiết với bạn bè, thầy cô hơn.
• Luôn lắng nghe ý kiến ở trẻ. Giúp đỡ kịp thời nếu trẻ đang gặp khó khăn về học tập…
• Có chế độ ăn lành mạnh, tạo không khí luyện tập thể dục cho cả gia đình; trẻ hạn chế dùng các thiết bị điện tử, ngủ đủ giấc.
• Chỉ cho trẻ hiểu và biết về tác hại việc sử dụng chất kích thích. Cũng như về tự sát ở trẻ vị thành niên.

Trong cuộc sống khiến ta vô tình quên đi trẻ vẫn đang đợi chờ từ sự giúp đỡ của bậc phụ huynh. Do đó cha mẹ đừng nên xem nhẹ tâm lý ở trẻ. Đặc biệt trong giai đoạn nhạy cảm này. Đừng để sự vô tâm hại đến trẻ. Sức khỏe chủ động Việt Nam thấy đây là vấn đề mà người lớn nên hết sức lưu tâm, đặc biệt là trong giai đoạn bệnh dịch Covid, thời gian trẻ ở nhà nhiều, hạn chế các hoạt động sinh hoạt ngoại khóa… nên sự chia sẻ gần gũi của cha mẹ, người thân với trẻ là điều cần thiết vì tự sát ở trẻ vị thành niên không nên lơ là.