Làm sao để điều trị dứt điểm rối loạn căng thẳng cấp tính ở người lớn?

Rối loạn căng thẳng cấp tính (ASD) là một dạng bệnh tâm thần xảy ra sau khi người bệnh bị chấn thương. Tuy nhiên, bệnh nhân thường có xu hướng nhầm lẫn với hội chứng sang chấn tâm lý PTSD. Căn bệnh này rất cần được chữa trị càng sớm càng tốt. Nhờ đó, giảm thiểu những triệu chứng và ngăn ngừa căn bệnh phát triển thành sang chấn tâm lý. Vậy, làm sao chúng ta có thể chữa trị dứt điểm căn bệnh này? Cùng đọc qua bài viết sau để nhận biết rõ những cách điều trị hiệu quả căn bệnh này nhé!

Hướng dẫn chữa trị rối loạn căng thẳng cấp tính ở người lớn

Tương tự những loại rối loạn tâm thần khác, căn bệnh này cũng cần được điều trị bằng hai phương pháp: điều trị tâm lý kết hợp dùng thuốc. Tùy theo mỗi trường hợp cụ thể mà bác sĩ sẽ có phác đồ điều trị riêng cho bệnh nhân. 

Điều trị rối loạn căng thẳng cấp tính bằng các liệu pháp tâm lý

Liệu pháp thường được các bác sĩ chuyên khoa áp dụng có tên là hành vi nhận thức (CBT). Liệu pháp này sẽ tập trung vào việc hướng dẫn bệnh nhân, tái cấu trúc và tiếp xúc và cả phỏng vấn tâm lý. Liệu pháp này được thực hiện với những bước như sau:

Hướng dẫn bệnh nhân chữa trị rối loạn căng thẳng cấp tính

Các bác sĩ sẽ đưa ra những hướng dẫn cụ thể về tình trạng căng thẳng đối với chấn thương và các rối loạn liên quan đến chúng. Từ đó, lựa chọn cách điều trị sao cho hợp lý nhất. Việc hướng dẫn có tác dụng bình thường hóa các phản ứng căng thẳng và nâng cao khả năng phục hồi cho bệnh nhân. 

Tái cấu trúc về sự nhận thức

Việc tái cấu trúc nhận thức được dùng để giải quyết những đánh giá thực tế hoặc không thực tế mà bệnh nhân có thể gặp phải về chấn thương. Đồng thời, việc trị liệu này còn giúp bệnh nhân thể hiện rõ hơn cảm giác của họ. 

Điều trị rối loạn căng thẳng cấp tính thông qua việc tiếp xúc

Liệu pháp tiếp xúc khiến bệnh nhân phải đối mặt với những tình huống hay ký ức kinh khủng trong quá khứ. Việc tái hiện chấn thương sẽ cho phép bệnh nhân có cơ hội xử lý cảm xúc bản thân một lần nữa. Một khi liên tục đối mặt với chấn thương sẽ khiến cho bệnh nhân không còn cảm thấy ám ảnh về nó nữa.  

Trong quá trình trị liệu, các bác sĩ sẽ yêu cầu bệnh nhân tường thuật chi tiết về những trải nghiệm tồi tệ. Thời gian ít nhất là 30 phút. Nhờ việc hồi tưởng lại nhiều lần, sẽ khiến bệnh nhân không còn né tránh hay khó chịu khi nhớ đến nữa. 

Phỏng vấn tâm lý bệnh nhân

Mặc dù được ứng dụng khá rộng rãi nhưng việc phỏng vấn tâm lý không đem lại hiệu quả như mong muốn trong việc điều trị căng thẳng cấp tính. Tuy nhiên, liệu pháp này vẫn sẽ có những tác dụng nhất định đối với các bệnh lý khác. Theo đó, bác sĩ sẽ hỗ trợ bệnh nhân hồi tưởng và tái hiện chấn thương dưới định dạng nhóm.

Điều trị rối loạn căng thẳng cấp tính bằng thuốc

Chữa rối loạn căng thẳng cấp tính bằng SSRIs

Hiện này, những thử nghiệm lâm sàng vẫn chưa tìm ra được lợi ích đáng kể của SSRIs đối với căn bệnh căng thẳng cấp tính. Tuy nhiên, SSRIs đã được chứng minh là đạt hiệu quả trong việc giảm thiểu căn bệnh PTSD của bệnh nhân. 

Thuốc chống trầm cảm

Những thử nghiệm lâm sàng đã chứng minh hiệu quả của Imipramine trong việc điều trị rối loạn căng thẳng cấp tính. Đặc biệt là sau khi bệnh nhân bị bỏng nặng. Việc đáp ứng lâm sàng với loại thuốc này sẽ cần 2-8 tuần điều trị mỗi ngày.

Propranolol

Propranolol đã được thử nghiệm ngay sau khi bệnh nhân gặp phải chấn thương. Các chuyên gia đã đưa ra giả thuyết rằng nếu giảm kích hoạt Noradrenergic thì có thể điều hòa được các ký ức chấn thương. Từ đó, ngăn ngừa hiệu quả sự phát triển của căn bệnh tâm lý PTSD. 

Một nghiên cứu với 41 bệnh nhân bị rối loạn căng thẳng cấp tính đã cho thấy việc dùng Propranolol trong 10 ngày sẽ đạt hiệu quả rất cao trong việc ức chế sợ hãi. Tuy nhiên, tác dụng của loại thuốc này vẫn đang trong quá trình thử nghiệm. Mục đích nhằm để xác định rõ những tác dụng mà thuốc mang lại cho bệnh nhân.

Chữa rối loạn căng thẳng cấp tính bằng Morphine

Một vài nghiên cứu đã cho thấy: Morphine có hiệu quả rất cao trong chữa trị căng thẳng cấp tính và sang chấn tâm lý. Cụ thể, loại thuốc này có tác dụng kiểm soát cơn đau trong vòng 48 giờ đầu sau khi bệnh nhân gặp chấn thương. Do đó, nó cũng có liên quan đến việc giảm thiểu các triệu chứng PTSD sau này.

Theo WebMD, mối liên hệ giữa Morphin và rối loạn căng thẳng sau chấn thương vẫn chưa được thử nghiệm hoàn thiện. Tuy nhiên, các chuyên gia đã chứng minh được tầm quan trọng trong việc kiểm soát cơn đau đối với việc ngăn ngừa PTSD.

Một nghiên cứu với 155 bệnh nhân nhập viện vì sang chấn tâm lý đã cho thấy, những bệnh nhân có dùng Morphine thấp sẽ gặp nhiều khó khăn khi điều trị.

Hydrocortisone

Hiện nay, Hydrocortisone vẫn chưa đủ nghiên cứu để được đề xuất như thuốc đặc trị cho rối loạn căng thẳng hậu sang chấn. Tuy nhiên, một phân tích tổng về 4 cách thử nghiệm lâm sàng với 165 người đã chứng minh được hiệu quả của thuốc trong việc phòng ngừa PTSD. 

Có thể nói, rối loạn căng thẳng cấp tính rất cần được phát hiện sớm và điều trị kịp thời bởi bác sĩ chuyên khoa có kinh nghiệm. Các bác sĩ sẽ tùy theo tình trạng của mỗi bệnh nhân mà đưa ra liệu pháp điều trị phù hợp.